Сабақ 15 / 19 · Жаңа мақамдар
Хуззам
Тоникасы Сегах (Си комма бемоль), доминантасы Нева (Ре) болатын; Сегах тоникасына Хиджаз бояуын қосатын, терең әрі салмақты мақам.
Мақам бетін оқы
Гаммасы, тоника мен доминанта перделері, құрылымы және сейірі.
Гамманы тыңда
Көтерілетін және түсетін гамма: тониканы құлағыңда ұста.
Құлағыңды сына
Бес сұрақ: ойналған гамма қай мақамға жатады? Кемінде төртеуін дұрыс тап.
Ойна да бағала
Микрофонды қосып, гамманы тоникадан тоникаға дейін баяу ойна не айт. Әр перденің неше коммаға ауытқығаны өлшенеді; 70% және одан жоғары болса, өтесің.
Осы мақамда бір шығарма ойна
Ноталар мұрағатынан бір шығарма ойнап, нотаны қадағала.
Сабақ жазбасы
Құрылымы
Сегах пердесіндегі Хуззам пентахордынан, яғни Сегах трихорды мен Нева пердесіндегі Хиджаз тетрахордының қосылуынан түзіледі.
Әуен барысы (сейір)
Өрлеу бағытымен дамиды; Невадағы Хиджаз тетрахордымен айналып, Сегах пердесінде аяқталады.
Сөздікте
Карар пернесі Сегах, гючлюсі Нева болатын мақам. Нева үстіндегі Хиджаз тетрахорды (Нева–Хисар–Эвич–Гердание) оған терең және салмақты бояу береді. Сөздік мақаласы
Мұрағаттан мысал шығармалар (барлығы 45)
- Sen Sanki Baharın Gülüsün · Musa Süreyya Bey
- Küşâde Taliim Hem-Bahtım Uygun · Şevkî Bey
- Hüzzam Sazsemâîsi · Nevres Orhon
- Çırpınırdı Karadeniz · Üzeyir Hacıbəyov
- Hüzzam Peşrev · Gazi Giray Han
Хуззам мақамының беті: дыбыс қатары, сейір және барлық шығармалары
Байланысты ұғымдар
- Сегах: Дүгахтың 8 кома (үлкен мүженнеб) жоғарысындағы негізгі перне; Батыс нотасында Си кома бемоль (Сиден 1 кома төмен) деп жазылады. Раст пен Ушшак тетрахордтарының тән пернесі; Сегах және Хуззам мақамдары осы пернеде карар қылады.
- Хиджаз тетрахорды: Кіші мүженнеб, артық секунда және кіші мүженнебтен (S A S: 5 + 12 + 5 кома) тұратын тетрахорд; Дүгахта Дүгах–Дик күрди–Ним хиджаз–Нева перне лерін береді.