İçeriğe geç
Miras-ı Saz

Ders 19 / 19 · Yeni makamlar

Mahur

Karar perdesi Rast (Sol), güçlüsü tiz Gerdaniye (Sol) olan; Batı müziğindeki majör diziye benzeyen, parlak ve coşkulu makam.

  1. Makam sayfasını oku

    Dizisi, karar ve güçlü perdeleri, yapısı ve seyri.

  2. Diziyi dinle

    Çıkıcı ve inici dizi: karar perdesini kulağında tut.

  3. Kulağını sına

    Beş soru: çalınan dizi hangi makamın? En az dördünü bil.

  4. Çal ve değerlendir

    Mikrofonu aç, diziyi karardan karara yavaşça çal ya da söyle. Her perdenin kaç koma saptığı ölçülür; %70 ve üstü geçer.

  5. Bu makamda bir eser çal

    Nota arşivinden bir eseri çalıp notayı izle.

Ders notu

Yapısı

Rast perdesinde Çargah beşlisi (T T B T) ile Neva perdesinde Çargah dörtlüsünden (T T B) oluşur; Mahur perdesi (Fa diyez) kullanılır.

Seyri

İnici bir seyir izler; tiz Gerdaniye civarından başlar, Rast'ta karar verir.

Sözlükte

Karar perdesi Rast, güçlüsü tiz Gerdâniye olan makam. Dizisi Rast'taki Çârgâh beşlisi ile Nevâ'daki Çârgâh dörtlüsünden oluşur; inici seyirlidir ve majör diziyi andırır. Sözlük maddesi

Arşivden örnek eserler (toplam 48)

Mahur makamının sayfası: dizi, seyir ve bütün eserleri

İlgili kavramlar

  • Mâhur: Hüseynî'nin bir tanini tizindeki ara perde; Fa'nın 5 koma tizi (Fa küçük mücenneb diyez), Gerdâniye'nin 4 koma pesi. Mâhur makamının karakteristik perdesidir; bir oktav pesine Geveşt denir.
  • Çârgâh dörtlüsü: İki tanini ve bir bakiyeden (T T B: 9 + 9 + 4 koma) oluşan dörtlü; Çârgâh üzerinde Çârgâh–Nevâ–Hüseynî–Acem perdelerini verir. Batı müziğindeki majör dörtlüye benzer.
  • İnici seyir: Ezginin dizinin tiz bölgesinden başlayıp adım adım karara doğru indiği seyir türü. Mâhur ve Muhayyer gibi makamlar bu türdendir.