Sapak 7 / 19 · Ilkinji makamlar
Hijaz
Özboluşly artdyrylan sekunda interwaly bilen tanalýan, tonikasy Dügäh (Lýa), dominantasy Nawa (Re) bolan makam.
Makam sahypasyny oka
Gammasy, tonika we güýçli perdeleri, gurluşy we seýri.
Gammany diňle
Ýokarlanýan we aşaklaýan gamma: tonika perdesini gulagyňda sakla.
Gulagyňy syna
Bäş sorag: çalnan gamma haýsy makama degişli? Iň azyndan dördüsini dogry tap.
Çal we bahalandyr
Mikrofony aç, gammany tonikadan tonika çenli haýal çal ýa-da aýt. Her perdäniň näçe komma süýşendigi ölçülýär; 70% we ondan ýokarysy geçýär.
Bu makamda bir eser çal
Notalar arhiwinden bir eser çal we notany yzarla.
Sapak belligi
Gurluşy
Dügäh perdesindäki Hijaz tetrahordyndan (S A S) we Nawa perdesindäki Rast pentahordyndan (T K S T) ybarat. Aşak düşende Nawada Buselik pentahordy, ýagny Ajem perdesi ulanylýar; saýtdaky taýýar sazlama şu aşak düşýän görnüşi çalýar.
Seýri
Ýokary galýan heň ösüşine eýerýär; Nawanyň töwereginde aýlanyp, Hijaz tetrahordy arkaly Dügähde tamamlanýar.
Sözlükde
Tonika perdesi Dügäh (Lýa), dominantasy Nawa (Re) bolan; Hijaz tetrahordyndaky artdyrylan sekunda bilen tanalýan makam. Hümaýun, Uzzal we Zirgüleli Hijaz bilen bilelikde Hijaz maşgalasyny emele getirýär. Sözlük maddasy
Arhiwden mysal eserler (jemi 57)
- Hicaz Mandra · Lavtacı Andon
- Sen Bu Yerden Gideli · Şevkî Bey
- Ebrûlerinin Zahmı Nihandır · 2. Mahmut
- Hicaz Peşrev · Neyzen Salim Bey
- Solsan Da Sararsan · Udi İbrahim Efendi
Hijaz makamynyň sahypasy: ses hatary, seýri we ähli eserleri
Baglanyşykly düşünjeler
- Hijaz tetrahordy: Kiçi müjenneb, artdyrylan sekunda we kiçi müjennebden (S A S: 5 + 12 + 5 komma) ybarat tetrahord; Dügähiň üstünde Dügäh–Dik kürdi–Nim hijaz–Nawa perdelerini berýär.
- Artdyrylan sekunda: Tutuş sesden giň, 12 ýa-da 13 kommalyk interwal; gysgaltmasy A. Hijaz tetrahordynyň ortasyndaky interwaldyr we makamlara "Hijaz öwüşgini" diýilýän häsiýeti berýär.