Online Keman çal
Dört telli, omuzda tutularak yayla çalınan perdesiz çalgıdır; Batı'dan gelip Türk makam müziğinin en yaygın yaylılarından biri olmuştur.
Dizi
Klavyede A S D F G H J K tuşları dizinin sekiz perdesini çalar.
Önerine açığız.
Telefonu yan çevirirsen veya tam ekrana geçersen enstrüman daha büyük görünür.
Klavye tuşları
Ana ekranına ayrı bir uygulama olarak ekle: tek dokunuşla açılır, bağlantı olmadan da çalışır. Ücretsiz.
Klavye: yukarı ve aşağı ok sıra seçer, Boşluk veya Enter çalar, artı ve eksi seçili sıranın mandalını bir koma oynatır.
Sağ taraftan dokun veya kaydır; soldaki etiketlere dokununca sıra seçilir. iPhone'da ses gelmiyorsa sessiz modu kapat.
Mandallar
Her perdeyi koma koma pestleştir veya tizleştir. Ayar, kendi ayarı olmayan bütün sıralara uygulanır.
Sıra mandalı
Tek bir sırayı perde ayarından ayrı ayarla. Ayarlanmayan sıralar perde ayarını izler.
Keman hakkında
Kısaca
- Ailesi: Telli, yaylı (keman ailesinin en küçüğü ve en tiz seslisi)
- Kökeni: Kuzey İtalya, 16. yüzyıl başı; Amati, Guarneri, Stradivari gibi ustalar geliştirdi
- Gövde ve malzeme: Ladin göğüs, akçaağaç sırt ve yanlar; boyu yaklaşık 60 cm
- Teller: 4 tel; Batı akordu Sol–Re–La–Mi (beşli aralıklar)
- Perdeler: Perdesiz; koma aralıkları parmak yeriyle basılır
- Kullanıldığı müzikler: İnce saz ve fasıl, taksim, Roman müziği, halk müziği, Batı müziği
- Başka adları: Çalana kemânî denir; yayına arşe adı verilir
Başlarken: çeşitleri, ölçüleri, akordu
Tarihçe
Avrupa kökenli keman 19. yüzyılda Osmanlı musikisinde yaygınlaştı ve kısa sürede ince saz heyetlerinin temel çalgılarından biri oldu. Kemânî Tatyos Efendi ve Kemânî Hakkı Bey gibi icracılar ona makam müziğine özgü bir üslup kazandırdı; keman çalana kemânî denir.
Yapısı
Kemerli ince ağaçtan bir gövde, üzerinde iki f biçimli ses deliği, perdesiz bir klavye, burgu kutusu ve kıvrık bir baştan oluşur. Dört teli vardır; at kılından yapılan yayına arşe denir.
Nasıl çalınır
Çene ile omuz arasında tutulur ve yayla çalınır; sol elin parmakları teli doğrudan klavyeye basar. Makam müziğinde çarpma, kaydırma ve süslemelerle kendine özgü bir tavır gelişmiştir.
Çalışırken işine yarar
Proje notları
- Ses sistemi: Arel-Ezgi-Uzdilek perdeleri, oktavı 53 eşit parçaya (Holder koması, ≈22,6 sent) bölen bir ölçekte gösterilir; bu, kuramın Pisagor oranlarına dayanan perdelerinin yakın bir karşılığıdır. Her perde, harf konumu artı mandal kaydırması olarak hesaplanır; referans La4 = 440 Hz.
- Aralık kısaltmaları: B = bakiye (4), S = küçük mücenneb (5), K = büyük mücenneb (8), T = tanini (9), A = artık ikili (12–13 koma).
- Ses: gerçek kanun kayıtları, perdeye göre koma hassasiyetinde ayarlanır. Sentez seçeneğinde her sıra hafif farklı akortlu üç tel olarak üretilir.
- Mandallar: perde bazında ayar varsayılandır; istenen sıra ayrıca ayarlanabilir. Makam ön ayarları perde bazındadır.
- Bilinen sınırlar: perde adları Rast (Sol) referanslı; makam ön ayarları uzman doğrulaması bekliyor.
Keman hakkında sık sorulan sorular
Sanal kemanı nasıl çalarım?
Gerçekçi görünümde kemanın klavyesi ekrana gelir ve perdeler tellerin üzerinde parmak yerleri olarak işaretlenir. Dokunarak, tıklayarak ya da parmağını kaydırarak çalarsın; klavyede A–K ilk oktavı, Q–U ikinci oktavı verir. "Görünüm" menüsünden sade tuş dizisine geçebilirsin; telefonda ekranı yan çevirmek çalgıyı büyütür.
Sanal keman makam perdelerini nasıl çalar?
Makam şeridinden seçtiğin makamın dizisi, kararından başlayarak iki oktav boyunca dizilir ve her perde o makamın koma değerinde çalar. Gerçek kemanda icracının parmağını kaydırarak bulduğu segâh, eviç ya da nim hicaz gibi ara perdeleri sanal keman kendiliğinden verir. Karar ve güçlü perdeleri renkle işaretlenir.
Sanal kemanın sesi nereden geliyor?
Sesler University of Iowa Elektronik Müzik Stüdyoları'nın Musical Instrument Samples arşivindeki keman kayıtlarıdır (Lawrence Fritts; herhangi bir projede kısıtlamasız kullanılabilir). Her perde en yakın nota kaydından koma hassasiyetinde ayarlanır. Kayıtlar yüklenene kadar sentez ses duyulur; "Sentez" seçeneğine de geçebilirsin.
Nota arşivindeki eserleri sanal kemanla nasıl çalışırım?
Bir eser sayfasında "Eseri öğren" bölümündeki "Sanal çalgıda çal" adımında kemanı seçip "Başla"ya dokun; sanal keman eserin makamıyla açılır. Eseri önce yavaş tempoda dinleyip notayı izlemek, sonra cümleleri sanal kemanda bulmak, gerçek kemanda entonasyonu oturtmaya yardımcı olur.
Kaynak: Vikipedi