Online Klarnet çal

Tek kamışlı ağızlıkla üflenen, klapeli, ağaç gövdeli çalgıdır; Türk müziğinde daha çok pes akortlu sol klarnet çalınır.

Dizi

Klavyede A S D F G H J K tuşları dizinin sekiz perdesini çalar.

Önerine açığız.

Telefonu yan çevirirsen veya tam ekrana geçersen enstrüman daha büyük görünür.

Karar perdesi Güçlü perdesi Kendi mandal ayarı olan sıra

Klavye: yukarı ve aşağı ok sıra seçer, Boşluk veya Enter çalar, artı ve eksi seçili sıranın mandalını bir koma oynatır.

Sağ taraftan dokun veya kaydır; soldaki etiketlere dokununca sıra seçilir. iPhone'da ses gelmiyorsa sessiz modu kapat.

Mandallar

Her perdeyi koma koma pestleştir veya tizleştir. Ayar, kendi ayarı olmayan bütün sıralara uygulanır.

Sıra mandalı

Tek bir sırayı perde ayarından ayrı ayarla. Ayarlanmayan sıralar perde ayarını izler.

Klarnet hakkında

Kısaca

Ailesi: Üflemeli, tek kamışlı, klapeli; silindir borulu
Kökeni: 1700 dolayında Nürnberg'de J. C. Denner'in şalümoya oktav klapesi eklemesiyle doğdu
Gövde ve malzeme: Çoğunlukla Afrika abanozu (grenadilla); öğrenci modellerinde plastik ya da ebonit
Akort ya da ses alanı: Yaklaşık üç oktav; Türk müziğinde pes akortlu sol (G) klarnet yaygın
Türk müziğinde: 19. yüzyılda Mızıka-yı Hümâyun ile girdi; Albert (basit) sistemli klarnet tercih edilir
Kullanıldığı müzikler: Fasıl, taksim, oyun havaları, Roman ve Rumeli müziği; Batı orkestrası ve caz
Tanınmış icracılar: Şükrü Tunar, Mustafa Kandıralı^{[1, 2]}

Tarihçe

Avrupa'da 18. yüzyılın başında geliştirilen klarnet, Osmanlı'ya 19. yüzyılda askerî bandolarla girdi. Zamanla fasıl heyetlerinin, Roman ve Rumeli müziğinin gözde çalgısı oldu; Şükrü Tunar ve Mustafa Kandıralı gibi ustalar Türk klarnet üslubunu biçimlendirdi.

Yapısı

Abanoz gibi sert bir ağaçtan ya da ebonitten yapılan silindir biçimli bir gövde, tek kamışlı bir ağızlık, parmak delikleri, metal klapeler ve genişleyen bir çan ağzından oluşur. Türk müziğinde çoğunlukla Albert sistemli sol klarnet kullanılır.

Nasıl çalınır

Kamış alt dudağa dayanarak üflenir; parmaklar delikleri kapatır, klapeler ek sesleri verir. Dudak baskısı, yarım delik ve kaydırmalarla perdeler ince ince değiştirilir.

Çalışırken işine yarar

Klarnet: tarihçe, yapı ve ses örnekleri Nota arşivi: eserleri dinle, birlikte çal Koma akort aleti Türk Mûsıkîsi Usûlleri Öğrenme yolu

Makam dersleri Hicaz Rast Uşşak Nihavend Hüseyni Segâh

Proje notları

Ses sistemi: Arel-Ezgi-Uzdilek perdeleri, oktavı 53 eşit parçaya (Holder koması, ≈22,6 sent) bölen bir ölçekte gösterilir; bu, kuramın Pisagor oranlarına dayanan perdelerinin yakın bir karşılığıdır. Her perde, harf konumu artı mandal kaydırması olarak hesaplanır; referans La4 = 440 Hz.
Aralık kısaltmaları: B = bakiye (4), S = küçük mücenneb (5), K = büyük mücenneb (8), T = tanini (9), A = artık ikili (12–13 koma).
Ses: gerçek kanun kayıtları, perdeye göre koma hassasiyetinde ayarlanır. Sentez seçeneğinde her sıra hafif farklı akortlu üç tel olarak üretilir.
Mandallar: perde bazında ayar varsayılandır; istenen sıra ayrıca ayarlanabilir. Makam ön ayarları perde bazındadır.
Bilinen sınırlar: perde adları Rast (Sol) referanslı; makam ön ayarları uzman doğrulaması bekliyor.

Klarnet hakkında sık sorulan sorular

Sanal klarneti nasıl çalarım?

Gerçekçi görünümde klarnet yatay çizilir: alttaki gövde birinci oktavı, üstteki soluk eşi ikinci oktavı çalar. Deliklere dokunarak ya da parmağını kaydırarak çalarsın; üflemen gerekmez. Klavyede A–K ilk oktavı, Q–U ikinci oktavı çalar. "Görünüm" menüsünden sade tuşlara geçebilir, telefonda ekranı yan çevirerek çalgıyı büyütebilirsin.

Sanal klarnet makamların komalarını çalabilir mi?

Evet. Gerçek klarnette komalar dudak baskısı, yarım delik ve kaydırmalarla verilir; sanal klarnet ise seçtiğin makamın her perdesini doğrudan koma değerinde çalar. Makam şeridinden 150'yi aşkın makam arasından seçim yapabilir, karar ve güçlü perdelerini renkli işaretlerden izleyebilirsin.

Sanal klarnetin sesi nereden geliyor?

Sesler University of Iowa Elektronik Müzik Stüdyoları'nın Musical Instrument Samples arşivindeki si bemol klarnet kayıtlarıdır (Lawrence Fritts; kısıtlamasız kullanım izni). Türk müziğinde yaygın sol klarnetten biraz daha tiz bir tınısı vardır. Her perde en yakın kayıttan koma hassasiyetinde ayarlanır; "Sentez" seçeneğine de geçebilirsin.

Fasıl ve oyun havalarını sanal klarnette çalışabilir miyim?

Evet. Nota arşivindeki bir eserin "Eseri öğren" bölümünde "Sanal çalgıda çal" adımından klarneti seçersen sanal klarnet eserin makamıyla açılır. Eseri yavaş tempoda dinleyip cümleleri sanal klarnette bulmak, gerçek çalgıda perdelerin yerini ve makamın seyrini öğrenmeyi kolaylaştırır.

Kaynaklar

Vikipedi
TDV İslâm Ansiklopedisi