Dars 16 / 19 · Yangi maqomlar
Sabo
Tonikasi Dugoh (Lya), dominantasi Chorgoh (Do) boʻlgan; mungli, taʼsirli ohangi bilan tanilgan va azonda ham oʻqiladigan maqom.
Maqom sahifasini oʻqi
Tovushqatori, tonika va dominanta pardalari, tuzilishi va sayri.
Tovushqatorni tingla
Koʻtariluvchi va tushuvchi tovushqator: tonika pardasini qulogʻingda tut.
Qulogʻingni sina
Beshta savol: chalingan tovushqator qaysi maqomniki? Kamida toʻrttasini toʻgʻri top.
Chal va baholan
Mikrofonni yoq, tovushqatorni tonikadan tonikagacha sekin chal yoki kuyla. Har bir parda necha komma chetga chiqqani oʻlchanadi; 70% va undan yuqori boʻlsa, oʻtasan.
Shu maqomda bir asar chal
Nota arxividan bir asarni chal va notani kuzat.
Dars qaydlari
Tuzilishi
Dugoh pardasidagi Sabo tetraxordi (K S S) va Chorgoh pardasidagi Hijoz tetraxordidan iborat. Sabo tetraxordining toʻrtinchi pardasi Navo emas, Hijoz (Re bemol) pardasidir; shu sababli tovushqator bir oktavani toʻliq qamramaydi.
Kuy yoʻnalishi (seyr)
Koʻtariluvchi yoʻl bilan rivojlanadi; Chorgoh atrofida aylanib, Segoh pardasiga urgʻu berib, Dugohda tonikaga tushadi.
Lugʻatda
Tonika pardasi Dugoh, dominantasi Chorgoh boʻlgan maqom. Dugoh–Segoh–Chorgoh–Hijoz pardalari hosil qilgan, tetraxorddan tor boshlangʻich qolipi unga gʻamgin va taʼsirchan rang beradi. Lugʻat maqolasi
Arxivdan namuna asarlar (jami 29)
- Sabâ Peşrev · Tanbûrî Osman Bey
- Bir Esmere Gönül Verdim · Tanbûrî Mustafa Çavuş
- Gelmiş Değil Böyle Peri · Şâkir Ağa
- Öyle Bir Âfet-i Yektâ-yı · Aleko Bacanos Efendi
- Aşıkına Eylemez Al · Numan Ağa
Sabo maqomi sahifasi: tovushqator, seyr va barcha asarlari
Bogʻliq tushunchalar
- Chorgoh: Rostdan bir tetraxord (22 komma) tizidagi asosiy parda; Gʻarb notasida Do bilan yoziladi. Sabo va Kurdilihijozkor maqomlarida dominanta pardasidir.