رفتن به محتوا
Miras-ı Saz

حجاز و هزام

ایست: حجاز دوگاه، هزام سه‌گاه. شمار درجه‌های متفاوت: 4. شاهد: حجاز نوا، هزام نوا.

گام‌ها درجه به درجه

درجهحجازهزاماختلاف (کُما)
1دوگاهسه‌گاه=
2دیک کردیچهارگاه=
3نیم حجازنوا−3
4نواحصار−3
5حسینیاوج=
6عجمگردانیه+1
7گردانیهمحیّر+1
8محیّرتیز سه‌گاه=
  • درجهٔ 3، فاصله تا ایست: حجاز 17 کُما (نیم حجاز)، هزام 14 کُما (نوا)
  • درجهٔ 4، فاصله تا ایست: حجاز 22 کُما (نوا)، هزام 19 کُما (حصار)
  • درجهٔ 6، فاصله تا ایست: حجاز 35 کُما (عجم)، هزام 36 کُما (گردانیه)
  • درجهٔ 7، فاصله تا ایست: حجاز 44 کُما (گردانیه)، هزام 45 کُما (محیّر)

هنگام شنیدن، نتی که نواخته می‌شود در جدول روشن می‌شود؛ «پشت سر هم» نت‌های متفاوت را کنار هم می‌نوازد. مقام‌هایی که نت‌های یکسان دارند با سیرشان از هم جدا می‌شوند، یعنی با اینکه ملودی از کجا آغاز می‌شود و کجاها درنگ می‌کند.

سیر حجاز

سیری بالارونده دارد؛ پیرامون نوا می‌گردد و با دانگ چهارصدایی حجاز روی دوگاه ایست می‌کند.

صفحهٔ مقام حجاز ←

سیر هزام

سیری بالارونده دارد؛ با دانگ چهارصدایی حجاز روی نوا می‌گردد و روی درجهٔ سه‌گاه ایست می‌کند.

صفحهٔ مقام هزام ←

دو مقام دیگر را مقایسه کن

مقام‌هایی که بیشتر مقایسه می‌شوند

منابع