Μετάβαση στο περιεχόμενο
Miras-ı Saz

Παίξε Ούτι online

Έγχορδο με βαθύ αχλαδόσχημο σκάφος και μπράτσο χωρίς τάστα, που παίζεται με πένα.

Dizi

Στο πληκτρολόγιο, τα πλήκτρα A S D F G H J K παίζουν τους οκτώ φθόγγους της κλίμακας.

Δεχόμαστε προτάσεις.

Γύρνα το κινητό οριζόντια ή πέρνα σε πλήρη οθόνη για να δεις το όργανο μεγαλύτερο.

Τονική (καράρ) Δεσπόζουσα (γκιουτσλού) Σειρά με δική της ρύθμιση μανταλιού

Πληκτρολόγιο: τα βέλη πάνω και κάτω επιλέγουν σειρά, το Space ή το Enter την παίζει, το συν και το πλην μετακινούν κατά ένα κόμμα το μαντάλι της επιλεγμένης σειράς.

Άγγιξε ή σύρε στη δεξιά πλευρά· αγγίζοντας τις ετικέτες στα αριστερά επιλέγεις σειρά. Δεν ακούγεται ήχος στο iPhone; Απενεργοποίησε τη σίγαση.

Μαντάλια

Χαμήλωσε ή ανέβασε κάθε φθόγγο κόμμα προς κόμμα με τα μαντάλια. Η ρύθμιση εφαρμόζεται σε όλες τις σειρές που δεν έχουν δική τους ρύθμιση.

Μαντάλι σειράς

Ρύθμισε μία μόνο σειρά χορδών ανεξάρτητα από τη ρύθμιση φθόγγων. Οι σειρές που δεν ρυθμίζεις ακολουθούν τη ρύθμιση φθόγγων.

Σχετικά με: Ούτι

Με λίγα λόγια

  • Οικογένεια: Νυκτό έγχορδο (λαούτο με κοντό μπράτσο, χωρίς τάστα)
  • Προέλευση: Μέση Ανατολή· συγγενές με το περσικό μπαρμπάτ, θεωρείται πρόγονος του ευρωπαϊκού λαούτου
  • Σώμα και υλικά: Βαθύ αχλαδόσχημο ηχείο από περίπου 20 λεπτές δούγες· συνήθως τρεις ροζέτες
  • Χορδές: Έξι ομάδες (πέντε ζεύγη και μία μονή), 11 χορδές συνολικά
  • Τάστα: Χωρίς τάστα· κάθε διάστημα κόμματος παίζεται με τη θέση του δαχτύλου
  • Τεχνική: Κρατιέται οριζόντια στην αγκαλιά και παίζεται με μακριά, εύκαμπτη πένα
  • Μουσικές: Τουρκική, αραβική και περσική λόγια μουσική· fasıl και ταξίμι
  • 16ος–17ος αιώνας: Αναφέρεται στο İşaretname του Ρεβανί· την εποχή του Εβλιγιά Τσελεμπή το ούτι δεν ήταν ιδιαίτερα δημοφιλές, γιατί ο κόσμος προτιμούσε το ταμπούρ[1, 2]

Για αρχή: είδη, διαστάσεις, κούρδισμα

  • Τουρκικό και αραβικό ούτι: Στην κατασκευή είναι σχεδόν ίδια· το μήκος χορδής του αραβικού ουτιού είναι περίπου 1 cm μεγαλύτερο (59,5 cm) και κουρδίζεται έναν τόνο χαμηλότερα.
  • Χορδές: Εκτός από την μπαμ τελί (μπάσα χορδή), οι πέντε χορδές είναι διπλές.
  • Κούρδισμα: Από το οξύ στο βαθύ: γκερντανιγιέ (Σολ), νεβά (Ρε), ντουγκιάχ (Λα), χουσεϊνί ασιράν (Μι), καμπά μπουσελίκ (Σι) και καμπά ιράκ (Φα δίεση) ή καμπά χουσεϊνί ασιράν (Μι).
  • Σώμα: Φτιάχνεται από περίπου 20 δούγες· το καπάκι, πάχους περίπου 1 mm, είναι από ερυθρελάτη ή έλατο.[1]

Ιστορία

Κοινό όργανο της αραβικής, της περσικής και της τουρκικής μουσικής· θεωρείται πρόγονος του ευρωπαϊκού λαούτου. Θεωρητικοί όπως ο αλ-Φαραμπί και ο Σαφί αλ-Ντιν εξήγησαν τους υπολογισμούς των διαστημάτων τους πάνω στο μπράτσο του ουτιού.

Κατασκευή

Αποτελείται από μεγάλο αχλαδόσχημο σκάφος φτιαγμένο από δούγες, λεπτό καπάκι με συνήθως τρία ηχεία (ροζέτες) και κοντό μπράτσο χωρίς τάστα. Συνήθως έχει έντεκα χορδές σε έξι ομάδες· το κλειδοκράτη είναι λυγισμένο προς τα πίσω.

Πώς παίζεται

Παίζεται με μακριά, εύκαμπτη πένα. Επειδή το μπράτσο δεν έχει τάστα, κάθε διάστημα κόμματος μπορεί να παιχτεί με την επιλογή της θέσης του δαχτύλου.

Χρήσιμα στη μελέτη

Σημειώσεις έργου
  • Ηχητικό σύστημα: οι φθόγγοι Arel-Ezgi-Uzdilek παριστάνονται σε μια κλίμακα που διαιρεί την οκτάβα σε 53 ίσα μέρη (κόμμα του Holder, ≈22,6 σεντ), στενή προσέγγιση των πυθαγόρειων φθόγγων της θεωρίας. Κάθε φθόγγος υπολογίζεται ως η θέση του γράμματος συν τη μετατόπιση του μανταλιού· αναφορά Λα4 = 440 Hz.
  • Συντομογραφίες διαστημάτων: B = μπακιγιέ (4), S = κιουτσούκ μουτζενέμπ (5), K = μπουγιούκ μουτζενέμπ (8), T = τανινί (9), A = αυξημένη δευτέρα (12–13 κόμματα).
  • Ήχος: πραγματικές ηχογραφήσεις κανονακιού, κουρδισμένες με ακρίβεια κόμματος ανάλογα με τον φθόγγο. Με την επιλογή σύνθεσης, κάθε σειρά παράγεται ως τρεις χορδές ελαφρώς διαφορετικά κουρδισμένες.
  • Μαντάλια: προεπιλογή είναι η ρύθμιση ανά φθόγγο· όποια σειρά θέλεις μπορεί επιπλέον να ρυθμιστεί χωριστά. Οι προρυθμίσεις των μακάμ είναι ανά φθόγγο.
  • Γνωστοί περιορισμοί: τα ονόματα των φθόγγων έχουν ως αναφορά το Ραστ (Σολ)· οι προρυθμίσεις των μακάμ αναμένουν επαλήθευση από ειδικούς.

Συχνές ερωτήσεις: Ούτι

Πώς παίζω το εικονικό ούτι;

Μόλις ανοίξει η σελίδα, το μπράτσο του ουτιού εμφανίζεται στην οθόνη· οι φθόγγοι φαίνονται ως σημεία δαχτύλων πάνω στη χορδή. Παίζεις αγγίζοντας, κάνοντας κλικ ή σέρνοντας το δάχτυλο πάνω στα σημεία. Στο πληκτρολόγιο τα A–K παίζουν την πρώτη οκτάβα και τα Q–U τη δεύτερη. Από το μενού «Προβολή» μπορείς να περάσεις σε απλή σειρά πλήκτρων, και στο τηλέφωνο να μεγαλώσεις το μπράτσο γυρίζοντας την οθόνη οριζόντια ή με πλήρη οθόνη.

Μπορεί το εικονικό ούτι να δώσει τα κόμματα των μακάμ;

Ναι. Επειδή το πραγματικό ούτι δεν έχει τάστα, ο εκτελεστής βρίσκει κάθε κόμμα με το δάχτυλό του· το εικονικό ούτι παίρνει την ίδια ελευθερία από τα δεδομένα των μακάμ. Κάθε φθόγγος του μακάμ που διαλέγεις ηχεί στην τιμή κόμματος του συστήματος Αρέλ-Εζγκί-Ουζντιλέκ, και μπορείς να διαλέξεις ανάμεσα σε περισσότερα από 150 μακάμ. Η τονική και η δεσπόζουσα σημειώνονται με χρώμα.

Από πού προέρχεται ο ήχος του εικονικού ουτιού;

Οι ήχοι είναι πραγματικές ηχογραφήσεις ουτιού που μοιράστηκε ο hammondman στο Freesound (CC0, ελεύθερη χρήση). Κάθε φθόγγος ρυθμίζεται από την πλησιέστερη ηχογράφηση με ακρίβεια κόμματος· έτσι και οι ενδιάμεσοι φθόγγοι που δεν υπάρχουν στην ηχογράφηση ακούγονται με φυσική χροιά ουτιού. Μέχρι να φορτώσουν οι ηχογραφήσεις παίζει η σύνθεση· με την επιλογή «Σύνθεση» μπορείς να συγκρίνεις τους δύο ήχους.

Πώς μελετώ ένα έργο στο εικονικό ούτι;

Άνοιξε ένα έργο στο αρχείο παρτιτούρων και διάλεξε το ούτι στο βήμα «Παίξε το εσύ» της ενότητας «Μάθε το έργο»· το εικονικό ούτι ανοίγει με το μακάμ του έργου. Καλή αρχή είναι να ακούσεις πρώτα το έργο μερικές φορές και να αναγνωρίσεις την τονική και τη δεσπόζουσα, και μετά να προσπαθήσεις να βρεις την πρώτη φράση της μελωδίας στο εικονικό ούτι.

Πηγές

  1. TDV İslâm Ansiklopedisi
  2. ozanyarman.com