Διάβασε την παρτιτούρα, άκου το μακάμ, παίξε το σάζι

Το Miras-ı Saz είναι μια δωρεάν διαδικτυακή πλατφόρμα για να μαθαίνουμε και να κρατάμε ζωντανή την τουρκική μουσική μακάμ. Συγκεντρώνει αρχείο παρτιτούρων, μαθήματα μακάμ, χρονολόγιο συνθετών (Εποχές), κανονάκι, ούτι, νέι, ταμπούρ και μπαγλαμά που παίζονται στον browser, εκπαίδευση ακοής και εργαλεία μελέτης. Δεν χρειάζεται εγγραφή ούτε εγκατάσταση· ο ιστότοπος είναι διαθέσιμος σε 16 γλώσσες.

Στην τουρκική μουσική, το μακάμ είναι ένα σύνολο κανόνων που καθορίζει ποιους φθόγγους χρησιμοποιεί μια μελωδία, σε ποιον φθόγγο καταλήγει (καράρ, τονική), σε ποιον δίνει βάρος (γκιουτσλού, δεσπόζουσα) και πώς κινείται (σεγίρ). Τα Χιτζάζ, Ραστ, Ουσάκ και Νιαβέντ είναι από τα πιο γνωστά μακάμ. Στο Miras-ı Saz μπορείς να ακούσεις τις κλίμακες 155 μακάμ και να τις παίξεις στο κανονάκι.

Το κόμμα είναι η μικρή μονάδα διαστήματος στη θεωρία της τουρκικής μουσικής. Στο σύστημα Arel-Ezgi-Uzdilek οι φθόγγοι παριστάνονται σε μια κλίμακα που διαιρεί την οκτάβα σε 53 ίσα μέρη (κόμμα του Holder, περίπου 22,6 σεντ)· η κλίμακα αυτή προσεγγίζει πολύ στενά τους φθόγγους της θεωρίας, που βασίζονται σε πυθαγόρειους λόγους. Διαστήματα όπως το μπακιγιέ (4 κόμματα), το κιουτσούκ μουτζενέμπ (5), το μπουγιούκ μουτζενέμπ (8) και το τανινί (9) εκφράζονται σε αυτή την κλίμακα. Στην πραγματική εκτέλεση οι φθόγγοι μπορεί να αποκλίνουν από αυτές τις τιμές ανάλογα με το μακάμ και την πορεία του· το σεγκιάχ, για παράδειγμα, παίζεται συνήθως λίγο χαμηλότερα απ’ ό,τι στη θεωρία. Οι παρτιτούρες και τα όργανα του Miras-ı Saz παίζουν σε αυτό το θεωρητικό κούρδισμα των 53 κομμάτων.

Οι παρτιτούρες συγκεντρώνονται από έργα με ληγμένα πνευματικά δικαιώματα, δηλαδή έργα των οποίων ο συνθέτης και ο στιχουργός έχουν πεθάνει πριν από περισσότερα από 70 χρόνια· προσαρμόζονται από ακαδημαϊκές συλλογές με ανοιχτή άδεια και ξαναγράφονται με αλλοιώσεις AEÜ. Τα στοιχεία έργων, συνθετών και ηχογραφήσεων προέρχονται από το MusicBrainz. Κατά την αναπαραγωγή επισημαίνεται η νότα όπου βρίσκεσαι· η πηγή κάθε έργου αναφέρεται στο κάτω μέρος της σελίδας του.

Μπορείς να παίξεις στον browser κανονάκι, ούτι, νέι, ταμπούρ, μπαγλαμά, τζουμπούς, πολίτικη λύρα, βιολί, βιόλα, τσέλο, κοντραμπάσο, κλαρίνο και ακορντεόν με πραγματικές ηχογραφήσεις, και σαντούρι με συνθετικό ήχο· όλα κουρδίζονται αυτόματα στις νότες του μακάμ που διαλέγεις. Τα υπόλοιπα όργανα παρουσιάζονται ανά οικογένεια στη σελίδα Εικονικά όργανα, και για μερικά, όπως το νταραμπούκα, το μπεντίρ και το ντέφι, μπορείς να ακούσεις τον ήχο τους στη σελίδα τους.

Όχι. Το Miras-ı Saz είναι δωρεάν· δεν χρειάζεται εγγραφή, εγκατάσταση εφαρμογής ούτε προσωπικά στοιχεία. Λειτουργεί στον browser σε κινητό, tablet και υπολογιστή· αν θέλεις, μπορείς να το προσθέσεις στην αρχική οθόνη και να το χρησιμοποιείς σαν εφαρμογή.